ยาสมุนไพรจีน,สมุนไพรจีนโบราณ,ยาจีน,ตำรับ,ร้านขายยาจีน

สุขภาพดีด้วยการนอนหลับ 中医睡眠养生​

• “ยาหลายร้อยชนิดก็ไม่อาจสู้การนอนหลับพักผ่อน” จากคำกล่าวในคัมภีร์แพทย์แผนจีนโบราณนั้น แสดงให้เห็นว่าการนอนหลับพักผ่อนนั้น ถือเป็นยาบำรุงกำลังที่ดีที่สุดมากกว่าอาหารและยาตัวไหน ๆ ในทางตรงข้าม หากเรารักษาคุณภาพในการนอนหลับได้ไม่ดีเพียงพอ ก็อาจส่งผลกระทบเป็นอย่างมากต่อทั้งทางร่างกายและจิตใจจนเกิดความอ่อนแอและเจ็บป่วยได้ในที่สุด

 

ด้วยเหตุนี้ทางเราทีมปราชญาจึงได้รวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับศาสตร์ของการนอนหลับอย่างมีคุณภาพตามหลักการแพทย์แผนจีน เพื่อให้ทุกท่านได้ทำความเข้าใจและนำไปปรับใช้ในชีวิตประจำวัน เพื่อสุขภาพร่างกายและจิตใจที่สมบูรณ์แข็งแรง

 

ความสําคัญของการนอนหลับ

 

• การนอนหลับอย่างมีคุณภาพนั้น มีความสำคัญต่อสุขภาวะโดยรวมเป็นอันดับแรก ถึงแม้ว่าคุณจะรับประทานอาหารหรือยาสมุนไพรที่มีคุณภาพ หรือแม้แต่ออกกำลังกายเป็นประจำ ก็ไม่อาจทดแทนการนอนหลับอย่างมีคุณภาพได้

 

เนื่องจากในขณะเรากำลังนอนหลับ จะเป็นช่วงเวลาที่ร่างกายได้ซ่อมแซมและฟื้นฟูอวัยวะต่าง ๆ ให้เติบโตแข็งแรงและทำงานได้อย่างเป็นปกติ นอกจากนี้ สมองก็จะทำการจัดเรียงข้อมูลที่เราได้พบเจอมาในระหว่างวัน ไม่ว่าจะเป็นความคิด ความทรงจำ ระบบการเรียนรู้ ให้เกิดความเป็นระเบียบ และจัดการทางด้านอารมณ์ ทำให้สมองสดชื่นและไม่เหนื่อยล้าในวันถัดไปนั่นเอง

 

หยินและหยางกับการนอนหลับ

 

     ในศาสตร์การแพทย์แผนจีนได้อธิบายไว้ว่าว่า กลไกการตื่นและการนอนหลับของคนเราสัมพันธ์กับหยินและหยางตามธรรมชาติทั้งภายในและภายนอกร่างกาย โดยหยิน (阴) คือ เวลากลางคืน ความเย็น น้ำ พระจันทร์ ผู้หญิง ความเงียบสงบอยู่นิ่ง และหยาง (阳) คือ เวลากลางวัน ความร้อน ไฟ พระอาทิตย์ ผู้ชาย เสียงดัง ความเคลื่อนไหวเมื่อร่างกายของคนเรา รวมถึงสภาพแวดล้อมภายนอกมีความเป็นธาตุหยินมากขึ้น เช่น เมื่อถึงช่วงเวลากลางคืน หรือเมื่อจิตใจสงบ ก็จะส่งผลให้เราสามารถนอนหลับได้ดี ในขณะที่เมื่อธาตุหยางมากขึ้น เช่น เมื่อถึงช่วงเวลากลางวัน หรืออยู่ท่ามกลางความวุ่นวาย ก็จะทำให้ร่างกายตื่นตัวคนที่มีสภาพร่างกายที่หยินหรือหยางอย่างใดอย่างหนึ่งพร่องก็จะส่งผลต่อการนอนหลับด้วยเช่นกัน ผู้ที่มีหยินพร่อง มักจะต้องการการนอนหลับน้อย มักนอนไม่ค่อยหลับ หรือหลับ ๆ ตื่น ๆ ในขณะที่ผู้ที่มีหยางพร่อง มักจะใช้เวลาในการนอนหลับมากกว่าคนทั่วไป

 

คนเราควรนอนหลับวันละกี่ชั่วโมง? 

 

      ความต้องการในการนอนหลับของคนเรานั้นขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย ไม่ว่าจะเป็น อายุ เพศ สภาพร่างกาย สภาพแวดล้อม แต่โดยทั่วไปแล้ว ระยะเวลาเฉลี่ยของการนอนหลับที่เหมาะสมสำหรับในแต่ละวัยนั้น ได้แก่

 

0-3 เดือน (ทารกแรกเกิด) : 14-17 ช.ม.

4-11 เดือน (ทารก) : 12-15 ช.ม.

1-2 ขวบ (วัยหัดเดิน) : 11-14 ช.ม.

3-5 ขวบ (วัยอนุบาล) : 10-13 ช.ม.

6-13 ปี (วัยประถม) : 9-11 ช.ม.

14-17 ปี (วัยรุ่น) : 8-10 ช.ม.

18-64 ปี (วัยผู้ใหญ่) : 7-9 ช.ม.

65 ปีขึ้นไป (วัยสูงอายุ) : 7-8 ช.ม.

 

       นอกจากนี้ก็ยังมีปัจจัยด้านอื่น ๆ ร่วมด้วย เช่น เพศหญิง ซึ่งร่างกายมีความเป็นหยินมาก มักต้องการการพักผ่อนมากกว่าเพศชาย คนอ้วนที่มีภาวะหยางพร่อง มักต้องการเวลานอนหลับมากกว่าคนน้ำหนักปกติ ผู้ที่อยู่ในสภาพอากาศหนาว มักต้องการเวลานอนหลับมากกว่าผู้ที่อยู่ในสภาพอากาศร้อน และผู้ที่ทำงานโดยใช้สมองเป็นหลัก มักต้องการเวลานอนหลับมากกว่าผู้ที่ทำงานโดยใช้แรงกายเป็นหลัก เป็นต้น 

 

หากนอนหลับไม่เพียงพอจะส่งผลอย่างไร?

 

✅ ร่างกายอ่อนแอและเจ็บป่วยได้ง่าย เพราะไม่มีเวลาในการซ่อมแซมส่วนที่สึกหรอในขณะนอนหลับ

✅ สมองเหนื่อยล้า ทำงานได้ช้าลง ขี้หลงขี้ลืม ส่งผลกระทบต่อกระบวนการคิด การเรียนรู้ และการตัดสินใจ จึงประสบอุบัติเหตุได้ง่าย

✅ น้ำหนักตัวมากขึ้น เนื่องจากกระบวนการเผาผลาญอาหารทำงานผิดปกติ

✅ สภาพอารมณ์ไม่ปกติ เครียด วิตกกังวล หงุดหงิดง่าย และมีแนวโน้มซึมเศร้า เนื่องจากฮอร์โมนและสารเคมีในร่างกายที่แปรปรวน

✅ ผิวพรรณเสื่อมโทรม เกิดริ้วรอยบนใบหน้า ใต้ตาดำคล้ำ

✅ ความต้องการทางเพศลดลง เนื่องจากฮอร์โมนเทสโทสเทอโรนที่ลดลง และมีลูกได้ยาก เนื่องจากหลั่งฮอร์โมนสืบพันธุ์ออกมาได้น้อยลง

✅ นำไปสู่ปัญหาสุขภาพที่ร้ายแรง ได้แก่ โรคหัวใจวาย โรคหัวใจและหลอดเลือด หัวใจล้มเหลว หัวใจเต้นผิดจังหวะ ความดันโลหิตสูง โรคหลอดเลือดสมอง และเบาหวาน

 

นอนมากเกินไปก็ส่งผลเสียต่อสมองและสุขภาพ

 

     หากนอนมากจนเกินความต้องการของร่างกาย ก็จะกลายเป็นผลเสียต่อร่างกาย เนื่องจากเป็นการทำลายลมปราณ ทำให้ลมปราณหยางอ่อนแรงลง ส่งผลให้จิตใจจะเกิดความอ่อนล้าและขาดชีวิตชีวาไปทั้งวัน นอกจากนี้ การนอนหลับที่มากเกินไป จะไปกดการทำงานของสมอง ทำให้สมองได้รับออกซิเจนไม่เพียงพอ ส่งผลให้สมองเกิดความเชื่องช้าและไม่แจ่มใส

 

หลับในเวลากลางคืน และตื่นในเวลากลางวัน

     คนจีนโบราณมองว่าชีวิตกับธรรมชาติฟ้าดินเป็นสิ่งเดียวกัน เมื่อพระอาทิตย์ขึ้นก็ควรตื่น เมื่อพระอาทิตย์ตกก็ควรพักผ่อน (日出而作,日落而息) ร่างกายของคนเรานั้นสัมพันธ์กับการเปลี่ยนแปลงของสภาพแวดล้อมภายนอก

 

    การนอนหลับที่มีคุณภาพดีที่สุดควรนอนในช่วงเวลา 21:00 น.- 06:00 น. เพราะธรรมชาติกลางวันเป็นหยาง กลางคืนเป็นหยิน ช่วงเวลาหยางเหมาะกับการทำงาน แต่เมื่อถึงช่วงเวลาหยินร่างกายก็ต้องการพักผ่อน ดังนั้น อย่าหักโหมทำงานจนหามรุ่งหามค่ำ เพราะหากร่างกายและจิตใจของเราอ่อนแอ ก็จะส่งผลกระทบกับงานมากยิ่งขึ้น

 

นาฬิกาชีวิต ปัจจัยหลักสุขภาพแข็งแรง

     การรักษาสมดุลของนาฬิกาชีวิต หรือการใช้ชีวิตให้สอดคล้องกับการทำงานตามธรรมชาติของร่างกาย เป็นหลักสำคัญของการสุขภาพที่แข็งแรง ดังนั้น เราจึงควรดูแลรักษาให้นาฬิกาชีวิตของเราให้ทำงานเป็นปกติ โดยจัดตารางเวลาของชีวิตให้ดี หมั่นเข้านอนและตื่นนอนให้ตรงเวลาเป็นประจำ ไม่ว่าจะเป็นวันทำงานปกติและวันหยุด เพื่อให้ร่างกายเกิดความคุ้นชิน และหมั่นออกมารับแสงแดดอ่อน ๆ ในตอนเช้าอย่างน้อย 30 นาที ก็จะช่วยกระตุ้นนาฬิกาชีวิตให้กลับมาเป็นปกติได้

 

ปัจจัยอื่น ๆ เพื่อการนอนหลับที่มีคุณภาพ

 

✅ ไม่ควรท้องอิ่ม หรือ ท้องว่างจนเกินไปก่อนเข้านอน

✅ เลี่ยงทานอาหารและเครื่องดื่มที่มีส่วนผสมของคาเฟอีน แอลกอฮอล์ นิโคติน ลองหันมาทานชาสมุนไพรอุ่น ๆ ก็จะช่วยให้หลับง่ายขึ้น

✅ ออกกำลังกายคลายเส้น เช่น ยืดเส้น หรือเล่นโยคะ แต่ไม่ควรออกกำลังกายหนักก่อนเข้านอน

✅ ทำร่างกายและจิตใจให้ผ่อนคลาย เช่น อาบน้ำอุ่น อ่านหนังสือ ฟังเพลง และนั่งสมาธิ

✅ เลี่ยงใช้งานอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ต่าง ๆ เช่น โทรทัศน์ คอมพิวเตอร์ โทรศัพท์มือถือ เมื่อถึงเวลาเข้านอน

เมื่อเรานอนหลับอย่างมีคุณภาพ ร่างกายและจิตใจก็จะเกิดความสมดุล หลังตื่นนอนจะรู้สึกเบาสบาย จิตใจปลอดโปร่งมีชีวิตชีวา สมองแจ่มใส ไม่ง่วงนอนหรืออ่อนเพลียในช่วงกลางวัน และทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพในที่สุด หากมีปัญหาเกี่ยวกับการนอนหลับ ก็สามารถปรึกษากับทางเราได้เสมอ